دکتر شیوا دولت آبادی
دوسال از زلزله می گذرد ، بچه ها اول حرف نمی زدند ولی کمابیش با دقت منتظر بودند ببینند این خاله هزارم تهرانی چه خواهد گفت .از آنها پرسیدم : آیا کسی شعر می گوید ؟ بعضی ها به هم نگاه کردند ، خواهش کردم هر کس دوست دارد یک شعر بخواند . بالاخره یکی داوطلب شد و خواند : کجاست اون کوچه ، کجاست اون خونه ... از مدرسه کمتر از نیمی از بچه ها باقی مانده اند . یکی یاد دوستی افتاد که دو سال پیش خوب شعر می گفت آن وقت او 13 ساله بود و حالا دو سال است که دوستش در فراق او ، برایش شعرهای کوتاه می گوید . بچه ها فاجعه را درونی کردهاند ،از تاریکی ، از تنهایی ، ازسقف ها و از کوچه ها می ترسند . وقتی یخ ها کمی آب شد و خواستند که سوالاتشان را بپرسند البته از سختی درس ها ، از انتظارهای بالای معلم ها ، از عدم تمرکز ، از آنچه متخصصین سلامت روان ، آن را FLASH BACK یا یادآوری زنده فاجعه و یا فکرهای وسواس گونه با یاد عزیزان از دست رفته می گویند ، پر بودند و نا ایمنی نه فقط در یاد و خاطره بلکه ناایمنی ناشی از عدم تامین خانوادگی به دلیل از کار افتادگی و یا از کارافتادگی های روانی بیرون می ریزد . ما فاجعه را پشت سر نگذاشته ایم ، عظمت فاجعه در طول زمان به اشکال دگرگون خود را می نمایاند . اکنون هنوز و بازهم وقت مددرسانی به این پیامدهاست . ولی همین بچه ها در ورزش جمعی و مسابقه شاد بودند غفلت کودکانه به همراه شور و شوق برانگیزاننده با آنها را احیاء کرد و در آن وهله ها نمی شد فهمید که این دخترکان همان دخترانی هستند که در چهارچوبی غم بار و غم افزا در دلتنگی از فقدانهای مالی و عاطفی شخصیتهای خود را شکل داده اند ، پس شادی و حرکت ، اهداف کوچک و بزرگ در تناسب با ذهن های فروریخته از فشارها می توانند درمانهای خوبی باشند . بچه ها مشکل تمرکز دارند ، جای خاصی برای درس خواندن در کانکس های بیست متری ندارند ، معلم ها با همه مهرشان ، خود نیز آسیب دیدگان از همان موانع هستند .
پس از دو سال اینک یک ارزیابی مجدد از نیازهای مادی و عاطفی همه خانواده های برجا مانده دراین خاک زرخیز و بلاخیز ضروری است . فقر را دریابیم ، فراموش نکنیم که مسیر مواد مخدر از همین جاست ، به پالایش نسبی آسیب های روانی ناشی از فاجعه بپردازیم . بچه ها به همدلی ، پذیرش ، شادی و احساس امنیتی نسبی تغذیه روانی می شوند و چون برپای حس امنیت خود استوار می شوند ، در درس خواندن خواهند شکفت و با توانایی ناشی از دانائی راه خود را خواهند یافت ، اگرچه زخمهایی وجود دارند که هرگز کاملا شفانمی یابند .