اعتماد ملي - شيوا زرآبادي: در آستانه سال تحصيلي جديد معاونت توسعه و برنامهريزي آموزش و پرورش در جمع خبرنگاران حاضر شد تا به گفته خود پس از يك سال از حضور دولت نهم گزارشدهي از وضعيت آموزش و پرورش را برآورده كند.
محمدرضا محدثخراساني با اشاره به اين نكته كه اگر بناست رشدي صورت گيرد بايد اين رشد از آموزش و پرورش صورت گيرد گفت: <كشورهايي كه 30 سال قبل توسعه را با ما شروع كردند و توجه جدي به امر آموزش و پرورش داشتند امروز به سويي رفتهاند كه به لحاظ سرانه و درآمد ملي وضعيت بسيار خوبي دارند. امروز اگر نگوييم آنها از اين نظر به توسعهيافتگي رسيدهاند حداقل بايد گفت مرزهاي توسعهيافتگي را درنورديدهاند. نگرش آنها به آموزش و پرورش امروز اين جايگاه را براي آنها به دست داده است.>
خراساني در تاكيد جايگاه آموزش و پرورش از سهم توليد ناخالص ملي گفت: <مطابق با آمار مركز پژوهشهاي مجلس متوسط سهم اعتبارات آموزش و پرورش از توليد ناخالص ملي در كشور ما در بهترين وضعيت در سال 85، 2296 درصد است. در حالي كه اين رقم در كشورهاي در حال توسعه بين 44555 درصد و در كشورهاي توسعهيافته حداقل 555 درصد است. در كشور ما در بعضي سالها از سال 76 كاهش داشتيم و در سال 82 ، 3 درصد، در سال 83 ، 2271 درصد و در سال 84 به 225 درصد رسيده است.>
وي در ادامه با اشاره به تحقيق ديگري از مركز پژوهشها و اين نكته نخنما و كهنه كه سهم بودجه آموزش و پرورش از بودجه كشور رقم ناخوشايندي است، گفت: <البته سال 85 ما از نظر رشد بودجه در بهترين وضعيت بودهايم. رشد بودجه اجتماعي سال 85 كه به معني بودجه اجتماعي آموزش و پرورش، بهداشت و درمان و رفاه است رشد خوبي داشته و 7885 درصد بوده و به تناسب آن رشد بودجه آموزش و پرورش 46 درصد بوده است كه از رشد كلي بودجه اجتماعي بسيار پايينتر بوده است.>
خراساني به كمبود نيروي انساني در مناطق محروم اشاره كرد و گفت: <در مناطق محروم از سربازمعلم استفاده ميكنيم كه آموزش تخصصي نديدهاند. هر ساله اواخر تيرماه تعدادي سرباز با مدرك ديپلم يا فوقديپلم به ما معرفي ميكنند و ما مجبوريم به علت اينكه نيروي جايگزين آنها را نداريم در مناطق محروم از سربازمعلم استفاده كنيم.>
امسال 5 هزار سربازمعلم در مدارس مناطق محروم به خدمت گرفته ميشوند و به گفته محدثخراساني امسال در بهترين وضعيت بودهايم. در سال 83 تعداد سربازمعلمان 8 هزار نفر بوده و در سال 84 به 6 هزار نفر كاهش يافته است و آموزش و پرورش در نظر دارد اين تعداد را به صفر برساند.>
مطابق قانون در مقطع ابتدايي معلمان بايد حداقل داراي مدرك ليسانس و در مقطع راهنمايي و متوسطه فوقليسانس باشند. در حال حاضر 3 هزار نفر از سربازمعلمان داراي مدرك بالاتر از ليسانس و 1800 نفر فوقديپلم هستند.
محدثخراساني ضمن اينكه گفت سربازمعلمان بايد آموزش تخصصيتر از آنچه اكنون دارند، ببينند به مشكل كمبود نيروي انساني اشاره كرد: <ما از يك طرف هر ساله 34 هزار نفر نيروي بازنشسته داريم كه بيشتر افراد با سوابق بالا هستند. از طرف ديگر سازمان مديريت و برنامهريزي تنها با استخدام 17 هزار نفر يعني نصف رقم بازنشستهشدگان موافقت كرده است. همين 17 هزار نفر هم بايد افراد تربيتيافته باشند. روش برخورد، روانشناسي رشد و روش تدريس و اصول علمي آن را بدانند. اين افراد بايد در مراكز تربيتمعلم تربيت شوند. ما قبلا اين را نداشتيم و يك مرتبه با يك مصوبه يك جمعيت 40 هزار نفري كه بخش زيادي از آنها ديپلم يا فوقديپلم بودهاند، به عنوان نيروي حقالتدريس وارد آموزش و پرورش شدند اما ما نيازمنديم كه ورود به آموزش و پرورش بايد ورود صحيح باشد.>
آموزش و پرورش كمجاذبه است
يكي از مشكلات آموزش و پرورش كمجاذبه بودن آن است. محدثخراساني با ذكر اين نكته كه پايين بودن حقوق دريافتي معلمان يكي از دلايل كمانگيزگي آنها براي ورود به آموزش و پرورش است، گفت: طبق تحقيق مركز پژوهشها در سال 84 ميانگين درآمد كل معلمان و كاركنان وزارت آموزش و پرورش 278 هزار تومان اعلام شده است و درآمد حوزه ستادي كه كمتر است 223 هزار تومان اعلام شده است. با اين شرايط به نظر شما يك فرد چه انگيزهاي براي ورود به آموزش و پرورش را خواهد داشت. در حالي كه پرداختي ساير وزارتخانهها كه اسم آنها را نميبرم دوبرابر پرداختي كاركنان آموزش و پرورش است. قانون ملزم كرده كه حداقل مدرك تحصيلي معلمان در دوره متوسطه و راهنمايي بايد فوقليسانس باشد اگر بخواهيم فرد فوقليسانس جذب كنيم بايد حقوق شايستهاي هم به او بدهيم. اين فرد اگر در سازمان ديگري استخدام شود دو برابر حقوق دارد.
محدث خراساني همچون ديگر موارد، مورد افزايش حقوق را در سال 85 در بهترين شرايط ناميد و گفت: <امسال افزايش حقوق 50 هزار توماني داشتيم و در حال حاضر ميانگين حقوق ما بالاي 320 هزار تومان است ولي به هر حال اين چالش عظيم آموزش و پرورش است و علت آن هم كمبود سهم ما از درآمد ناخالص ملي است.>
نهتنها مديران ارشد دولت بلكه خانوادهها نيز بايد به امر آموزش و پرورش به گونهاي ديگر نگاه كنند. محدثخراساني با تاكيد بر اين نكته به نتايج يك تحقيق اشاره كرد: <در سال 76 درآمد ناخالص خانوار شهري 151 هزار تومان عنوان شد از اين ميزان 145 هزار تومان را هزينه ميكنند. هزينه يك خانوار شهري براي تحصيل 2246 درصد، وسايل آرايش و غيرضروري 113 درصد و دخانيات 0065 درصد است. اين ارقام نشان ميدهد كه هزينه وسايل آرايش و دخانيات يك خانواده برابر با هزينه آموزش و پرورش است. در حالي كه در بسياري كشورها اين رقم بيش از 20 درصد است.>
رويكرد امسال آموزش و پرورش: عدالت براي فرهنگيان
محدث خراساني به مشكلات بيمهاي فرهنگيان اشاره كرد و گفت: <امسال آموزش و پرورش با اين رويكرد آغاز به كار كرد كه در مقام ارتقاي شأن و منزلت فرهنگيان چه به لحاظ مالي و چه به لحاظ ارزشهاي اجتماعي قدم بردارد و با توجه به محدوديتهاي اعتبارات دولت ما دو مشكل اساسي داريم يكي مشكل بيمهاي است؛ بيمه خدمات درماني مشكلات فرهنگيان را پوشش نميدهد و اخيرا هم محدودتر شده است و در همين راستا آموزش و پرورش بحث بيمه تكميلي براي فرهنگيان را پيگيري كرد و در حال حاضر يك ميليون و 500 هزار نفر از فرهنگيان و خانواده آنها مشمول بيمه تكميلي هستند. ما به اين نتيجه رسيديم كه بايد خدمات نويني براي فرهنگيان ايجاد كنيم به عنوان مثال 2 هزار نفر از كاركنان وزارت آموزش و پرورش تحت پوشش خدمات بيمهاي پاراكلينيكي، آزمايشگاه و فيزيوتراپي قرار گرفتهاند.
يكسوم از فرهنگيان خانه ندارند
در بخش مسكن نزديك به يكسوم از كاركنان آموزش و پرورش فاقد مسكن هستند. محدث خراساني در اين باره گفت: <ما چند طرح براي حل مشكل فرهنگيان داريم كه در صورت تصويب آنها در مجلس و هياتدولت تا 5 سال ديگر مشكل مسكن فرهنگيان حل ميشود. از سوي ديگر طبق ماده واحده قانوني كه از سال 68 توسط وزارت بهداشت به تصويب رسيده است قرار بود كه 40 درصد از زمينهاي واگذاري وزارت مسكن به فرهنگيان اعطا شود، در كنار آن درصدد هستيم كه مبلغ 11 ميليارد تومان را به 11 مركز تعاوني فرهنگيان اختصاص دهيم.
وي در بحث نقل و انتقالات فرهنگيان گفت: <امسال متقاضيان نقل و انتقالات ما 16 هزار و 75 نفر بودهاند كه با بررسي تقاضاها با 9735 مورد موافقت شده است و 61 درصد اين تعداد زنان معلم بودهاند و امسال 609 نفر افزايش متقاضي داشتهايم.>
وي در ادامه در پاسخ به پرسش اعتماد ملي مبني بر سقف زماني براي محقق شدن اينكه تا 5 سال ديگر همه فرهنگيان صاحب خانه ميشوند گفت: <اگر طرح ما مصوب شود به اين نقطه خواهيم رسيد. پيشنهاد ما برداشت يك ميليارد دلار از صندوق ذخيره ارزي است. اين طرح به مجلس و هيات دولت فرستاده شده است و منتظر پاسخ آن هستيم. نظر ما اين است كه اكنون كه با اختصاص 4 ميليارد دلار از صندوق ذخير ارزي براي مقاومسازي مدارس موافقت شده است با تصويب يك ميليارد ريال براي مسكن فرهنگيان ميتوانيم فرهنگيان را به لحاظ فيزيكي بيمه كنيم.>
در ادامه برنامه وي در پاسخ به اين سوال اعتماد ملي كه حضور طلاب در مدارس كه مدتهاست توسط آموزش و پرورش اعلام ميشود تحت چه شرايطي انجام ميگيرد گفت: <از 17 هزار نفر نيروي استخدامي 13 هزار نفر از تربيت دبير، يك هزار نفر از طريق تربيت معلم، 500 نفر مربي بهداشت، 100 نفر از روحانيون اقليتهاي ديني، 2 هزار نفر از ايثارگران و 500 نفر از طلاب براي دروس قرآني و علوم ديني خواهند بود.>
به گفته خراساني هر ساله ميزان پذيرش روحانيون در آموزش و پرورش تغيير ميكند. او از تعداد طلابي كه سال گذشته به آموزش و پرورش راه يافتهاند. اطلاعي نداشت و درباره امسال گفت: <براي امسال 500 جا براي ورود طلاب در نظر گرفتهايم.>
وي درخصوص معلمان مازاد نيز به تشكيل كميسيوني اشاره كرد كه تا آخر دي ماه امسال بايد طرحهايي را براي حل مشكل معلمان مازاد ارائه دهد.>
خراساني در ادامه آمار وضعيت تحصيل معلمان را اينگونه عنوان كرد: 30 هزار نفر كارشناس ارشد و 1680 نفر دكترا هستند و به طور ميانگين سطح تحصيلات دوره ابتدايي 13 سال و نيم، دوره راهنمايي 14481 درصد يعني دو سال و نيم بالاتر از ديپلم و متوسطه 16604 درصد يعني بالاتر از ليسانس بودند و ميانگين تحصيلات در كل وزارت آموزش و پرورش 14456 درصد است يعني 2 سال بالاتر از ديپلم است.
